Chim Sẻ và Tuổi Thơ Việt Nam

 

Một Cậu bé đang đứng bán bánh bột lọc 

ở trước cây xăng-Huyện Phú Lộc 

(Hình trên báo Người-Việt)

Những tin tức ngổn ngang đời thường đang diễn ra ở Việt Nam, từ việc lớn đến việc nhỏ như: Ô nhiễm môi trường, cá chết, biểu tình, biển chia, đất cắt..., tin nào cũng làm người Việt trong cũng như ngoài nước hoang mang, đau lòng, thất vọng. Nhưng tin các em đang tuổi thiếu niên ở Thừa Thiên Huế phải bỏ học, sang xứ lân bang lao động, phụ gia đình kiếm sống làm tôi đau lòng nhất.

 Theo bản tin nhật báo Người-Việt cho biết các em thuộc các xã Lộc Trì, Lộc An, Lộc Sơn, Lộc Bổn, huyện Phú Lộc-Thừa Thiên Huế, bỏ học sang Lào kiếm việc nhiều nhất.

Huyện Phú Lộc ở cạnh dẫy núi Bạch Mã và biển Lăng Cô, một huyện có bề ngang rất hẹp và chịu nhiều thiên tai nhất nước. (*)

Sáng hôm qua, tôi đứng trong bếp nhâm nhi tách cà phê nóng, nhìn ra ngoài khung cửa kính, hoa Mộc Liên trắng nõn đã nở từ từ từng búp và khá nhiều chim sẻ kéo về máng ăn treo trên cành đang tíu tít. Thấy hoa, biết tháng sáu đã về, biết nửa năm đã đi qua. Thời gian đi nhanh thế, mình nên tận hưởng hết vẻ đẹp của đất trời trên mỗi bước chân của thời gian.

Mở cửa bước ra sân, xém chút nữa giẫm phải một con chim sẻ đang nằm úp mặt trên vuông sân gạch. Con chim nâu trên nền gạch đỏ đang còn rung rung một bên cánh rũ xuống đất. Tôi đoán nó bị thương, bị thương ngay trước cánh cửa kính này chắc là nó bay lao đầu vào khung kính trong suốt mà tưởng bay vào không gian trước mặt.

Tôi cúi xuống nhặt nó lên, nó vỗ cái cánh còn lại rất yếu ớt và hai mắt nhắm nghiền. Tôi mang nó vào nhà, kiếm cái hộp giấy nhỏ đặt nó vào, một chút hạt kê rắc vào hộp, lấy cái chén nhỏ cho vào chút nước, để một góc hộp. Sau đó tôi đặt cái hộp trên cái ghế cao chân, mang ra sân, để sát vào tường. Hy vọng nó nằm nghỉ sức một hồi lâu sẽ lại bay được. Tôi không dám cứ mặc kệ nó nằm đấy bao giờ tỉnh thì bay đi, hay để cái hộp dưới mặt sân vì sợ nó sẽ là miếng mồi ngon cho con mèo già hay con mèo rừng (raccoon) nào đi qua.

Lo xong cho chim sẻ, quên cả việc ngắm hoa, quay vào nhà lo mấy việc buổi sáng. Đến trưa tôi ra sân, ngó vào hộp, con chim không còn nữa. Không có dấu vết xô lệch gì của cóng nước, tôi an tâm chim sẻ đã hồi sức bay đi, không phải bị con vật khác bắt ăn thịt. Tôi có một ngày an bình.

Sáng nay mở trang mạng Người-Việt ra nhìn thấy hình cậu bé này lòng nghe như muối xát.

Có ai không mủi lòng, khi nhìn nét mặt hiền lành, đầy nhẫn nhục của cậu, cậu đang cầm túi bánh bột lọc đứng trước cây xăng chờ khách đến mua. 

Em lên chín hay em lên mười? Em học lớp 4 hay lớp 5. Em đứng bán như thế này mỗi ngày mấy giờ. Em vẫn đi học đấy chứ? Bao giờ thì em sẽ phải tìm cách khác kiếm sống cho cả gia đình, vì bán bánh bột lọc chẳng đủ tiền mua gạo cho cả nhà. Mẹ và bà nội hay bà ngoại đang chờ em mang tiền về. Nhà nước nói trợ cấp gạo, sao mãi đến nay vẫn chưa có. Gia đình em chắc đánh cá gần bờ trên biển Thuận An, phá Tam Giang, không được cứu trợ vì không được xếp vào diện làng chài. Bây giờ làm sao để sống.

Cha và anh thì đã bỏ đi xa lắm rồi. Họ lên xe đò sang A Lưới, rồi đi bộ băng qua rừng sang Lào. Bao giờ thì sẽ đến lượt em? Bao giờ em cũng sẽ đi bộ băng qua rừng sang Lào bằng đôi chân bé bỏng đó.

Nhưng em bé quá, chắc không ai nhận em làm đâu. Em đừng đi em nhé.

Nếu sang đó em sẽ làm gì? Tôi nghe nói, người Việt sang Lào sẽ có những việc như trồng rau, phụ hồ, bốc phân bò và thồ hàng. Với sức vóc và tuổi nhỏ của em, phụ hồ và thồ hàng nặng nhọc quá, trồng rau cũng không phải dễ, tôi đoán em sẽ đi hốt phân bò. Tôi hình dung ra với nét mặt nhẫn nại này, em sẽ chọn hốt phân bò cho vừa sức mình. Em sẽ đi theo sau những con bò chờ phân rơi xuống rồi hốt, hay đi trên những con đường đất gồ ghề dưới nắng hạ Lào. Công việc hôi hám và cực nhọc lắm. Có thể em khát khô họng mà nhìn quanh không có nước uống, em liệu làm được bao lâu! Rồi khi kiếm được tiền em phải gửi về nhà, mẹ em sẽ chắt chiu để dành mỗi lần một chút, cho khi em về có tiền đóng cho thầy cô để được đi học lại. Em còn nhớ chữ nào trong đầu để đi học lại không?

 Trong những ngôi làng ở miền Trung, học trò lớn, nhỏ bỏ học đi kiếm sống nhiều lắm. Bắt đầu là người cha đi, rồi đến các anh lớn, rồi sẽ đến các em nhỏ. Họ phải đi để kiếm sống. Bà mẹ than thở “Mình không thương mình thì ai thương mình bây giờ.” Chồng và hai người con trai của bà bỏ học đi sang Lào làm ăn rồi. Mấy đứa lo ở nhà cũng không có tiền đóng cho thầy cô học thêm. Mà dù bây giờ có tiền trả tiền học, học xong cũng chẳng có việc làm, nên kéo nhau đi hết rồi.

Chuyện học hành khó khăn, chuyện tương lai mờ mịt như thế, các em phải bỏ đi kiếm việc sinh sống là điều đương nhiên phải đến.

Có em đi tha phương một mình, không có sự kiểm soát của cha mẹ, giáo huấn của gia đình, rất dễ rơi vào chỗ hư hỏng. Trách các em hay trách cái xã hội đã bỏ rơi em.

Những con chim sẻ Việt Nam bé nhỏ này, đang lao đầu bay vào không gian trong suốt trước mặt vì các em không nhìn thấy bức tường đá lởm chởm. Các em sẽ bể đầu, gẫy cánh, thương tích cùng mình. Có ai nhặt vào vỗ về trên những vết thương, cho các em nắm hạt kê, cóng nước, tìm cho các em một chỗ an toàn. Hay em sẽ bị những con người khác chụp các em như con mèo già trong xóm, con mèo rừng (raccoon) chụp con chim sẻ bé bỏng không biết tự vệ.

Ôi tuổi thơ Việt Nam, tôi thương các em muốn khóc.

6/11/201

(*) BảnTin nhật báo Người-Việt, tháng 6/08/2016

Nước ơi! Chầm chậm Lại

Hai cô bé hí hoáy đóng cửa, ở trong buồng suốt mấy tiếng, bà mải lo sửa soạn bữa cơm chiều trong bếp, không để ý. Khi hai cô bé mở cửa buồng ra gọi bà vào xem sáng tác của họ, bà giật mình, sững người: Cả bốn bức tường và trần nhà đều sơn màu khác nhau và có những vệt in bàn tay của hai cô với hình vẽ những đám mây ngũ sắc. Đã xong đâu, hai cái tủ áo của con gái bà kê trong buồng ngủ, từ màu trắng được sơn sang mầu tím nhạt và có dán những hình ảnh cắt ra từ những tờ tạp chí nữa. Hai cô bé đầu tóc, mặt mũi, đến quần áo đều dính sơn lem nhem chỗ này chỗ kia như hai chú hề, nhưng nét mặt vô cùng rạng rỡ, bà cũng đành phải cười thôi. Không biết hai cô tích trữ sơn, cọ từ bao giờ.

Mẹ vẫn còn giữ à?

Ừ, mẹ còn giữ

Bao nhiêu năm rồi hả mẹ?

Chắc phải ba mươi năm con ạ. Từ ngày con 7, 8 tuổi gì đó.

Có phải mẹ mang từ California lên đây không? Sao hồi đó mẹ không cho đi cho tiện, con dọn nhà con bán hoặc cho hết những đồ đạc nặng.

Người mẹ đặt bàn tay gầy trên nóc cái tủ quần áo cũ của con, bà nhớ lại khi mua cho con lúc đó, một cái tủ đứng (Chest of drawers) một cái tủ nằm (Dresser).Cả hai cái tủ gỗ tốt, góc cạnh cắt dựa theo kiểu Victoria, cùng sơn trắng, có những viền kim nhũ vàng, rất đẹp. Lúc đó cô bé mới học lớp 2.

Khi cô con gái học lớp 7, một hôm, cô dắt một cô bạn học về chơi, thế là hai cái tủ và cả căn buồng ngủ của cô đổi màu.

Bà có thói quen hay cất giữ một vài thứ của các con.Từ cái ly, cái khay nhựa dùng hồi nhỏ, cái khăn tắm biển, quần áo đồng phục nhà trường, cái khăn quàng cổ Hướng Đạo. Rồi áo dài đầu tiên của con gái khi mới lên năm, cái quần xọoc nhung đen của cậu út, lúc lên hai, cái kimono của cậu con đầu lòng hồi đầy năm. Tất cả những cái áo, cái quần đó mẹ bà đã cặm cụi cắt, đo, may tay từng đường chỉ. Hỏi làm sao bà không cất giữ.

Dọn nhà mấy lần, các con lớn cả, đi học xa, rồi lập gia đình, bà vẫn mang theo những cái quần áo đó nằm chung trong quần áo của bà. Hai cái tủ của con gái, bà cũng mang theo từ tiểu bang này tới tiểu bang kia. Chồng bà đôi khi cằn nhằn bà cũng nghe đấy, nhưng vẫn không chịu bỏ lại.

Con gái bà lấy chồng đi xa, bây giờ lại cùng chồng con dọn về gần cha mẹ. Gần ngay trong cùng một thành phố, cùng một xóm. Cháu ngoại gái của bà lên ba rồi, con bé cần có cái tủ quần áo lớn hơn bộ tủ thời Baby.  Đây là lúc hai cái tủ ngày xa xưa đó, được cả chồng và con gái bà cùng thấy đẹp và thực dụng.

Bà đứng nhìn hai bố con chất hai cái tủ lên xe truck, mắt bà như mờ đi, bà giơ tay quẹt ngang giọt lệ ứa ra.

Bà không biết, con gái bà có sơn lại hai cái tủ màu trắng và viền kim nhũ vàng như màu nguyên thủy của hơn ba mươi năm về trước, hay cô lại nghĩ ra cái màu gì lạ lùng như cô và bạn đã cùng sáng tác thủa mười một, mười hai tuổi.

Nhưng bà biết, cô sẽ vừa sơn tủ, vừa nhớ người bạn thời thơ dại và thế nào cũng tự hỏi: “Sao cái gì mẹ cũng giữ được lâu như thế nhỉ”.

Ừ, cái gì bà cũng giữ lâu lắm, cô biết rồi. Vì khi con gái đi lấy chồng, bà đã tặng cô một hộp kim chỉ (mặc dù bà biết cô sẽ không bao giờ cắt, may quần áo). Con gái bà đã thấy ngoài kim chỉ mới đủ màu, trong hộp còn có cái kéo của bà nội, cái đê khâu của bà ngoại cùng với những cái khuy nút cắt ra từ những chiếc áo của mọi người trong gia đình. Họ hàng ai cũng cười bà là “hoài cổ ” nhưng cô dâu hôm đó mở hộp kim chỉ ra đã đầm đìa mắt lệ.

Bà nhìn cái xe con gái ghẹo ở khúc quành con dốc, cho đến khi mất hút. Bà nghĩ đến một ngày kia, cái tủ, cái giường của bà, người con nào sẽ giữ. Con cái có nhu cầu giữ những kỷ niệm về cha mẹ lâu như cha mẹ giữ kỷ niệm về con không?

Bà hình dung ra, khi cả hai ông bà không còn đứng trên nền nhà này nữa. Tất cả sách vở, quần áo, giường tủ, bàn ghế sẽ được mang đi, bán rẻ hoặc cho hội từ thiện nào đó. 

Bà đứng đăm đăm nhìn xuống con dốc, nhìn xuống dòng nước hồ lững lờ chẩy ngang nhà, tất cả rồi trôi đi….. trôi đi….. Lòng bà thấy chao đi một chút như mặt hồ gặp sóng.

Bà thì thầm nói với chính mình: Cả thân xác này là vưu vật của Thượng Đế còn không tồn tại mãi, nuối tiếc chi những tấm gỗ, những khăn áo vô tri đã đi qua đời sống mình. Chỉ sách vở là có linh hồn, bà tin là sẽ có người được hưởng phần ân huệ để lại đó. Bà quay vào nhà, khép nhẹ cánh cửa sau lưng.

Bà gọi khẽ: Nước ơi, chầm chậm lại chờ tôi cùng chẩy nhé.

 Tháng 6/6/2016

ÁO KHĂN NGÀY CŨ

Quần áo không phải chỉ làm ấm, làm đẹp cho thân thể con người mà còn biểu hiệu cho sự giầu nghèo rất rõ ràng, nó còn cho thấy cái trình độ về thẩm mỹ của những người khoác nó lên vai nữa. Người xưa thường nói “Y phục xứng kỳ đức” để răn dậy con người biết ăn mặc sao cho phù hợp với tuổi tác, địa vị của người đó.

Quần áo cũng làm cho bao trái tim của nhạc sĩ, thi sĩ rung lên bật thành câu thơ tiếng nhạc. Từ chiếc áo dài trắng của nữ sinh cho đến những chiếc áo lính.

Nghe một thi sĩ nói về vạt áo thế này, có thơ mộng chưa!

Có phải em mang trong áo bay

Hai phần gió thổi một phần mây

Hay là em gói mây trong áo

Rồi thở cho làn áo trắng bay  (Nguyên Sa)

Ngay cả áo trận của tử sĩ cũng được nhớ tới vừa đau đớn vừa trầm hùng

Anh tặng em mùi máu

Trên áo trận sa trường

Máu anh và máu địch

Xin em cùng xót thương (*)

Quê hương tôi có rất nhiều bài hát, bài thơ, ca dao cho những tấm áo rách áo vải, áo gấm nữa.

Chồng em áo vải em thương

Chồng người áo gấm xông hương mặc người. (Ca Dao)

Người chồng nghèo nào không cảm động thấy mình được may mắn đến thế.

Hình ảnh cánh đồng khô cạn của một vùng đất nghèo, bác nông phu già trong những chiếc áo rách vai, cày cuốc thay trâu, bên mấy đứa trẻ gầy gò, trong thời chiến tranh, vẽ lên một bức tranh buồn!

Ruộng khô có những ông già rách vai, cuốc đất bên đàn trẻ gầy, có người bừa thay trâu cầy. (Quê Nghèo - Phạm Duy)

Nhưng bây giờ hình ảnh đó không còn nữa, hay còn mà mình ở xa quá, không nhìn thấy. Chỉ thấy những vạt áo dài, dài tới mười, mười lăm thước của những người mẫu đi trình diễn văn hóa Việt Nam ở nước ngoài.

Nếu thi sĩ Vũ Hoàng Chương được chứng kiến nhan sắc phụ nữ Việt thời nay trong những vạt áo gấm huy hoàng đó sẽ phải bật tiếng kêu thảng thốt.

Riêng chỉ mình ta phai áo lục

Còn em sau trước vẫn hồng nhan (VHC)

Tôi hay có thói quen soạn lại quần áo mỗi khi sang mùa. Mấy hôm nay tôi dọn tủ, cất đi quần áo mùa đông, mang quần áo mùa xuân, hạ ra. Cũng phải cho bớt đi một số quần áo lâu ngày không mặc tới cho bớt chật tủ.

Quần áo phụ nữ ở nước Mỹ này thì nhiều vô kể, lúc nào người phụ nữ cũng có cớ để đi mua quần áo mới: Tuần tới đi vacation, tháng sau đi dự đám cưới, có tiệc cộng đồng, lễ Phục Sinh, lễ Giáng Sinh, lễ Tình Yêu, v.v... Hay chẳng cần có dịp đặc biệt gì cả, chỉ giản dị là tiệm đó đang quảng cáo hạ giá ầm lên. “Càng mua càng tiết kiệm“ Nghe thuận tai thật.

Mở từng cái áo ra, cầm lên, bỏ xuống, phân vân không biết nên bỏ vào thùng cất đi hay bỏ vào túi mang cho. Mỗi cái áo có ưu điểm và khuyết điểm của nó. Cái thì màu đẹp nhưng kiểu đã lỗi thời, cái thì mầu trông buồn bã quá, nhưng kiểu lại hợp mắt. Rồi mùa xuân thật sự đến chưa nhỉ? Hay một hai hôm nữa trời lạnh trở lại. Thời tiết mà, ai mà đoán trúng được.

Khó nhất là cầm lên một chiếc áo mà bao nhiêu kỷ niệm chạy về. Cái áo này đi đám cưới, có giọt rượu hồng của ai bắn vào vạt, cái áo này đi đám tang, có giơ tay áo lên chùi nước mắt bao giờ không nhỉ. Cái áo này đi mua với ai, cái áo này ai tặng, cái áo này tay ai đã choàng qua vai, cái áo này đã mặc đi với ai trong những lần hò hẹn,Tình tang tôi nghe như tình lang. (Bích Khê)

Soạn tủ một lúc, bất chợt cầm lên cái áo cánh màu mỡ gà của Mẹ lẫn trong đám áo cất đi của mình, Mẹ mất hơn 20 năm rồi, cầm áo lên, những ngón tay gầy (chắc gầy như tay mẹ hồi đó) chạm vào thân áo lụa, như chạm vào da thịt Mẹ ngày hôm đó trong bệnh viện, mềm và lành lạnh. Nghe xót xa trong lòng.

Mẹ hay mặc áo lụa

đi đôi hài mũi cong

hai tay mẹ đeo xuyến

tóc mẹ trắng như bông (*)

Rồi lại cầm vào cái áo gilet  len mỏng màu xám tro của Bố, Bố mất 30 năm rồi, giơ áo lên thấy như mắt mình chạm vào cặp mắt hiền từ của Bố, thấy cái đầu hói với những vết đồi mồi. Thấy Bố ngồi uống cà phê buổi sáng ở cái bàn nhỏ, bên của sổ. Bố ơi con nhớ Bố quá!

Tóc Bố còn ít lắm

mà bạc trắng cả rồi

con ngậm ngùi đếm mãi

thương quá vết đồi mồi (*)

Có khi lẫn trong tủ quần áo của mình quần áo của mấy đứa con hồi còn bé xíu, mẹ cất đi của mỗi đứa một bộ. Bây giờ nhặt lên ngắm nghía, thật khó mà hình dung ra trước mặt mình một người đàn ông cao 6 feet, một phụ nữ mình chỉ đứng tới ngực, lại có thể mặc vừa những cái áo, cái quần bé như thế này.

Cám ơn con cho mẹ đã cưu mang

chín tháng giấc mơ ôm cả đất trời

con như suối róc rách chẩy trong mẹ

như bông hoa trắng muốt dưới chân đồi. (*)

Ngồi một mình trong căn nhà im ắng, soạn quần áo cũ khác nào như cúi xuống nhìn vào lòng mình. Thời gian như in trên từng cái áo, cái quần, cái khăn quàng cổ. Chao ôi những cái khăn đã nhiều lần vắt vai đi với chồng trong những sáng chủ nhật qua sân nhà thờ, gió thổi từ trên nóc mái cao, nơi có cây thánh giá hắt bóng xuống vai hai người. Những cái khăn gấp gọn gàng như giữ được cả nắng gió thời gian trong đó, như giữ được cả câu kinh ngày chủ nhật cho con chiên. Một mùi thơm nhẹ nhàng của mấy nhánh Oải Hương khô quấn trong khăn, bay vào mũi. Hương xưa luôn luôn làm lòng người rưng rưng.

Nhưng có bao giờ ta ôm mãi được thời gian, ta giữ mãi được kỷ niệm. Tất cả đều sẽ phải mờ đi hay phải bay đi. Ta ngậm ngùi đấy nhưng hãy buông ra, không cần gió đâu, mọi vật, mọi việc, ngay cả đến câu thơ viết xuống cũng sẽ bốc lên, bay ra, tan loãng như khói như sương.

Rồi một ngày nào đó không ai còn nhớ gì cả.

Đất dịu dàng thở, mặt trời dịu dàng chiếu xuống. Những vuông vải đã sống hết đời mình trên những thân thể được nó ôm ấp.

(*) Thơ tmt

Tháng 4/11/2016

NHÀ DỘT

Căn nhà của Bà ở, xây từ năm 1960, gần cả 50 năm rồi. Một ngày sau cơn bão, cái ống khói lò sưởi phía nam bỗng bị thương nặng, nhưng Bà không biết. Nước mưa luồn qua vết thương đi vào trong giữa hai lớp tường. Thế là chẩy vào buồng ngủ trên lầu, cái buồng ngủ nhỏ Bà trang trí cho cháu ngoại từ năm năm trước, lúc cháu còn ở San Diego, bao giờ về chơi với ông bà thì có buồng riêng cho bé.

 

Bà vẽ tranh trên tường, có cái nhà màu hồng, mái đỏ, có con đường hoa vàng, có con thỏ ăn cà rốt, có mẹ con đàn vịt và có cả ông Trời đang rọi nắng. Bà treo đèn lồng trắng, vẽ con cá, con bướm, quả táo quả cam, có cả bức tranh tốc họa Mẹ và Con của Bé Ký nữa, rồi bà kê thêm một cái giường nhỏ cho cháu.

Bà đang vẽ trên tường và cắt dán hình cho lồng đèn.

Mấy lúc sau này, bị đau lưng, khi ngủ, thay vì nằm trên giường, Bà trải chiếu trúc và ngả lưng xuống sàn trong phòng này.

Thằng cháu bây giờ đã lên năm, có thêm con bé em lên ba. Gia đình cháu đã dọn về Seattle cho gần ông bà ngoại. Thỉnh thoảng hai đứa bé qua đêm với Bà. Cả ba bà cháu đều nằm chiếu trúc ngủ.

Lên năm, cháu biết phòng này là Bà làm cho mình, bức tranh Bà vẽ trên tường là của mình, nên khi cháu sang thấy thợ tháo bức tường ra sửa chữa cháu buồn buồn hỏi.

-      Bà, họ làm bể bức tranh, làm con vịt đau, con thỏ đau.

Tranh và lồng đèn đã hoàn tất.

Bà ôm đầu cháu hứa Bà sẽ vẽ cho bức tranh khác khi cái tường sửa xong.

Hứa với cháu như thế, nhưng chắc chỉ đi mua bức tranh khác về treo chứ không vẽ lên tường nữa. Khi Bà thấy thợ lột bức tường có tấm tranh mình vẽ cho cháu, cũng đau lòng lắm. Nhỡ có chuyện gì xẩy ra, lại lột tường, đập vách nữa thì sao?

Tối hôm đó khi ngủ ở căn buồng khác, Bà nằm trằn trọc nghĩ đến bức tường bị lột xuống, tấm tranh rách tả tơi từng vệt sơn, cái đèn lồng màu trắng có hình con cá, con bướm, quả cam, quả táo dúm dó nằm một góc buồng. Những hình ảnh đó làm Bà khó ngủ quá.

 Nhớ khi mình vẽ, thằng bé chưa ra đời. Mình đem hết cả thương yêu vào sơn vào cọ, vẽ bức tranh vụng về lên tường cho cháu mất hai ba ngày. Lụi cụi thêm nguyên một ngày nữa,vẽ trên giấy, rồi cắt, dán hình trên cái lồng đèn. Cháu dọn về thành phố của Bà lúc 9 tháng tuổi, tuy ở riêng với cha mẹ, nhưng sang Bà thường xuyên, biết đó là tranh Bà vẽ cho mình, buồng đó là của mình. Lớn lên, biết nói sõi, mỗi lần bước vào đó, thằng bé hay nói. “Con đi vào buồng của con.”

Bây giờ tự nhiên mất bức tranh, mất lồng đèn, căn buồng đó sơn lại màu khác, liệu cháu còn gọi đó là buồng của mình không?

Thằng bé chắc rồi cũng sẽ quên khi nó có những món đồ chơi transformers mà nó rất thích. Bức tranh trên tường thì làm sao biến dạng hấp dẫn như vậy được.

Rồi mười, hai mươi năm nữa, Bà mất đi, hoặc Bà rất già, Bà không nhớ được gì nữa. Hay Bà không còn ở trong ngôi nhà này nữa. Liệu chàng thanh niên ở tuổi hai mươi, hai mươi lăm đó, có trở về, đứng trước một cánh cửa đóng, bên trong người xa lạ ở, có hình dung ra bức tường có tấm tranh bà ngoại vẽ cho mình, bị mấy người thợ đến phá. Rồi chàng thanh niên sẽ ngậm ngùi bỏ đi mà đầu cứ ngoảnh lại nhìn cánh cửa.

Chàng sẽ rẽ vào Nhà Già phía Nam hay chàng sẽ rẽ sang cánh đồng cỏ xanh phía tây đi thăm bà.

Chỉ nghĩ đến thế là Bà đã nước mắt đầm đìa rồi.

Nước mưa trôi xuống, ướt cả sàn, tấm thảm cũng phải lột lên, trông cái sàn gỗ phô ra giống như tấm lưng của người bị ai lấy mất áo. Lấy mất áo đã đành, nhưng nhỡ người ta lấy hết cả kỷ niệm thì sao?

Bà đã nghĩ sẽ đổi cái buồng này thành buồng “Đọc Sách” Trên tường sẽ không có tranh, ảnh hay một thứ trưng bày gì, ngoài cái kệ sách nhỏ.

Chiếu trúc lại được trải xuống. Khi hai cháu sang ba bà cháu vẫn ngủ dưới sàn. Mưa cứ rơi, cứ thánh thót tiếng nhạc, nhưng xin đừng làm cái ống khói bị thương nữa.

Tháng 4/14/16

Lời Nguyện

 

 

Thư gửi Cha Tom khả kính,

Con đọc nhưng dòng chữ này trên MIRROR News:

Fears are growing for a priest believed to have been kidnapped by ISIS as sickening reports suggest he may be crucified on Good Friday. 

Father Tom Uzhunnalil was seized when four armed militants stormed an old people's home in Aden in Yemen on March 4, killing 16)

Con không biết hiện giờ Cha ở đâu, Cha còn sống trong trốn tránh, sợ hãi, Cha còn sống trong sự tra tấn thân xác mỗi ngày, hay Cha đang ngồi đợi trong bình tĩnh một cái chết tràn đầy thống khổ sẽ tới.

Con nhận được trên màn hình trắng vô cảm này những dòng chữ gửi đến từ bạn hữu, mọi người kêu gọi nhau cầu nguyện cho Cha. Con rùng mình khi nghe những tiên đoán về cực hình Cha sẽ phải chịu trong ngày Thứ sáu Tuần Thánh, ngày Chúa chịu đóng đinh trên thập giá. Họ nói, quỷ dữ sẽ mang Cha treo trên thập giá như ngày trước Chúa đã chịu khổ nạn cuối cùng với sự đóng đinh thân xác vào thập giá và Chúa đã trút hơi thở cuốicùng cũng trên thập giá đó.

Hôm nay con cũng nhận được bao nhiêu thư các bạn gửi hình ảnh về việc làm của Đức Giáo Hoàng.

Ở một góc tù giam tăm tối nào đó, Cha có biết không?

Trong ngày Thứ Năm Tuần Thánh vừa qua (3/24/16) Đức Thánh Cha Phanxicô, thay vì tới những nhà tù và Trung Tâm Khuyết Tật như những năm trước, ngài đã tới một trung tâm đón tiếp người xin cư trú ở Castelnuovo di Porto, cách La Mã 9 cây số.

Cùng với 900 di dân và hơn 100 người tình nguyện, Ngài đã cử hành nghi thức Tiệc Ly tại đây.

Hầu hết di dân là người Hồi giáo, còn trong số Kitô hữu, là người Copt và Tin Lành cũng chiếm số nhiều.

Trong thánh lễ, Đức Giáo hoàng Phanxicô đã rửa chân cho 11 di dân (4 là thanh niên Công giáo từ Nigeria, 3 là phụ nữ tín hữu Copt từ Eritrea, 3 là người Hồi giáo, và một là người Hindu từ Ấn Độ) cùng một tình nguyện viên (*).

Cha có thể tưởng tượng ra bao nhiêu dòng lệ đã lăn xuống trên khuôn mặt những người được Thánh Cha cúi xuống kính cẩn rửa chân và hôn chân họ.

Con gửi cho Cha những tin tức này để an ủi Cha đang trong cơn tuyệt vọng nhưng cũng để tự giúp con không quá sợ hãi, thất vọng trước những cái xấu cái ác của đồng loại. Cho chính con thêm niềm tin vào tình thương, và  tính thiện của loài người vẫn còn.

Đức Thánh Cha nói: “Chúng ta là người Hồi giáo, Ấn giáo, Công giáo, Copt, phái Phúc âm, nhưng đều là anh chị em. Con cái của cùng một Thiên Chúa mong muốn sống trong hòa bình, chung hợp.”

Đôi khi con tự hỏi: nếu loài người ngưng sản xuất vũ khí giết người đi thì số người bị chết bất đắc đó có bớt đi không? Chiến tranh có ngưng xẩy ra ở các quốc gia? Con người sẽ được sống trong an bình, bớt lo sợ hơn. Máu sẽ không chẩy trong quán cà phê, trong rạp hát, trên bến xe, trong phi trường. Nơi trườrhọc trẻ em sẽ không có giây phút hoảng sợ ảnh hưởng suốt thời thơ dại. Không có  người cha, người mẹ, sáng ra đi và chiều không bao giờ trở về nữa.

Mọi người không cần phải yêu nhau thắm thiết, nhưng cần có tình thương xót. Có những loài thú không biết thương xót chỉ có khả năng sinh tồn. Nhưng cũng có lloài thú thể hiện tình xót thương hơn cả loài người. 

Cha Tom khả kính. Con thật không biết nói thế nào, nói lời nào để chia xẻ cùng Cha cây thập giá Cha có thể sẽ phải đóng đinh vào ngày Thứ sáu Tuần Thánh này mặc dù trong lòng con có ngàn giọt lệ âm thầm đang nhỏ xuống.

Hình ảnh Chúa đóng đinh trên thập giá để cứu chuộc tội lỗi loài người. Chính có Chúa chết trên đó mà từ cây thập giá bằng gỗ tầm thường đó đã trở thành “Thánh Giá”.

Nếu vì sự ác độc và tội lỗi của một số con người nào đó trên mặt đất này mà Cha bị treo trên thập giá, con tin chắc rằng đó là “Thánh Giá” Chúa trao tặng cho Cha.

Con gửi lên Chúa lời nguyện từ trái tim con:

Xin cho Cha đủ đức tin, nghị lực để vác Thánh Giá này và Phục Sinh cùng Chúa.

Mùa Phục Sinh 2016

(*) Trích trong: Sứ Điệp Chúa Đến.

Đời anh làm vườn

 

Lời kể của người mẹ 
 

Lúc đó tôi ở Bình Long, năm 1972, Mùa Hè Đỏ Lửa, tôi sanh thêm đứa con trai, đứa con thứ năm trong gia đình. Thằng nhỏ ra đời đúng vào tháng tư năm đó, nên nó bị kẹt giữa hai lằn đạn và bom B-52. Mẹ con tôi phải sống trong hầm trú bom một thời gian dài, mới dám lên mặt đất liền. Khi con tôi lớn lên, tôi mới biết nó bị điếc, nó bị thủng màng nhĩ tai, do ảnh hưởng tiếng dội của đạn, bom. Được sang Mỹ theo chương trình HO của ba nó, nó đã hai mươi bảy tuổi. Bác sĩ ở Mỹ nói màng nhĩ thủng từ lúc mới sanh nên không vá được. Có cho đeo máy trợ thính nhưng vẫn không giúp được bao nhiêu. Mà tội lắm cô ơi! Ai nói với nó cũng phải hét lên, riêng tôi, nói khẽ con vẫn hiểu được mẹ nói gì, nó chỉ nhìn vào miệng tôi, biết liền.
Tội lắm cô ơi! Đã điếc lại hiền, ai cũng ăn hiếp cũng lợi dụng được. Biết đấy chứ không phải ngu đâu, nhưng bản tính tốt, ai cần chi cũng giúp. Đi cắt cỏ vẫn bị mấy người thầu ăn chặn tiền nhớ, tiền quên, nó vẫn không than gì cả.

Tội lắm cô ơi! tám năm trước đi nhặt rau, nhặt hành trong chợ, có một bà làm cùng chỗ hỏi nó:
- Có muốn lấy vợ không, bà làm mai cho cháu bà ở quê nhà.
- Con không có tiền cưới vợ
-Tao cho mượn rồi mày đi làm trả sau.

Bà ta cho coi hình ba cô cháu, nói nó lựa một cô. Tôi cũng thương con, tuy nó cao ráo, sáng sủa, nhưng ở Mỹ này vừa điếc vừa làm việc lao động, có cô nào muốn lấy, nên nghe con nói cũng dành tiền về Việt Nam đi hỏi vợ cho con. Từ khi sang Mỹ, tôi cũng đi trông con cho người ta, kiếm thêm tiền gửi về Việt Nam nuôi mấy đứa con còn ở lại (vì đã có gia đình). Hôm đám cưới ở Việt Nam, nhà gái nói cô dâu vẫn chưa được hợp hôn với chú rể. Đợi khi nào qua Mỹ sẽ tính.Mẹ con tôi cũng phải nghe theo. Mấy năm trời chờ giấy tờ bảo lãnh vợ qua, hàng tháng con trai tôi vẫn phải làm bổn phận chồng Việt Kiều, đi cắt cỏ gửi tiền về cho vợ (xúc tép nuôi cò).

 Khi đón được vợ qua, thì bà con của cô dâu (cái bà làm mai đó) ra phi trường đòi đón về nhà. Tôi phải giằng co mãi, nói dâu tôi bỏ tiền ra cưới thì phải về ở với chồng.

Mà tội lắm cô ơi, về nhà chồng mà tối tối vợ đạp chồng xuống đất không cho ngủ chung. Rồi không biết ai bày, ai chỉ, nó cào cấu chồng, rồi kêu cảnh sát, nó biết chút tiếng Anh, nói với cảnh sát là nó bị chồng “bạo dâm”. May có em nó, biết tiếng Anh đứng ra nói rõ ràng mọi việc. Khi Cảnh sát nhìn thấy mặt mũi con tôi xây sát vì vợ cào cấu, còn vợ thì không hề hấn gì, đã khuyên gia đình nên để cho vợ nó về nhà bà con một thời gian, vì nếu ở lâu hơn thì có thể con tôi sẽ có ngày bị tù oan.

Thế là con tôi mất vợ luôn, gia đình bên vợ lo giấy tờ li dị. Tôi thấy có làm ra chuyện thì một là mình không có tiền lo luật sư, hai là có mang được vợ về chắc cũng không bền, có khi xẩy ra xô xát to, con mình có thể vào tù.

Coi như mẹ con tôi bị lừa. Vì sau đó con tôi còn phải tiếp tục đi theo chú nó cắt cỏ để trừ tiền họ cho mượn cưới vợ (hay tiền mang cháu họ qua).

Chỉ tội con tôi “Uổng công xúc tép nuôi cò”. 

Lời kể của anh làm vườn 
Cô ơi, vợ con sắp qua rồi. Tháng sau thôi.
Lần này có chắc không đó?
Chắc cô ạ, cô này hiền hơn cô kia, lại mồ côi mẹ.
Về Việt Nam làm đám cưới chưa?
Lần này chỉ ra tiệm chụp hình, rồi đi làm hôn thú thôi. Con mới ở bên đó về, đi tới đi lui cũng hơn bốn năm rồi đó cô.
Cô trước bỏ bốn năm rồi, cô sau cưới bốn năm nữa, tất cả là tám năm phải không? Năm nay con bao nhiêu tuổi rồi.
Dạ, bốn mươi ba.
Bao giờ vợ qua nhớ mang sang cho cô xem mặt nghe.
Dạ, chắc Cha, Mẹ con cũng mời mấy bàn để giới thiệu đó cô. 

Lời kể của người em gái 

Cô ơi ! Anh con chết rồi. Anh ngủ nhà người bạn già, ông già đề máy xe trong ga-ra, để chạy nguyên đêm. Ông ta, anh con và thêm con chó nữa. Cả ba chết ngạt vì khói độc.

Bây giờ con phải làm sao đây? Chị vợ anh ấy vừa nhận được giấy tờ đúng vào hôm anh ấy chết. Có nên mua vé cho chị ấy qua không cô? Mẹ con thì chưa biết con dâu tánh nết ra sao, cứ gào lên trong điện thoại. “Nó chết rồi con ơi! Qua với mẹ con ơi!”

Cô ơi, nhà quàn nói chưa hỏa thiêu ngay được, họ chưa có chỗ, một tuần nữa mới thiêu
Cô ơi! Chị ấy qua rồi, kịp ngày mai đi thiêu. 
Cô ơi! Chị ấy bấm nút lò thiêu.
Cô ơi! Tội quá!
Cô ơi! Con nghe cô mua vé cho chị ấy qua là đúng.
Dạ, con nghe cô, cứ làm hết sức mình, mọi chuyện giao cho ông Trời thôi. Mẹ con có chị ấy cũng an ủi phần nào, xem ra cũng hiền lành cô ạ.  

Lời kể của cô dâu mới 

Dạ, con chào cô, nghe mẹ con nói anh ấy vẫn qua làm cỏ trong vườn nhà cô.

Dạ, chúng con có chụp hình đám cưới ở tiệm, để nộp làm hôn thú và giấy tờ bảo lãnh.

Dạ, mỗi năm anh có về một tháng. Chúng con ở với nhau như vợ chồng rồi. Vì anh không có tiền và đã tốn kém với đám trước nhiều, nên con nói thôi khỏi làm gì nữa, để qua bên đó rồi cha mẹ tính.

Dạ, cũng được bốn năm rồi đó cô.

Dạ, chưa có con cô ạ.

Dạ, con bấm nút lò thiêu.

Dạ, mặt mũi còn tươi nguyên cô ơi.

Dạ, cô Út mang hũ tro của anh và cả gia đình ra biển ngày hôm qua.

Dạ, thả rồi cô, trôi đi rồi cô, chìm hết rồi cô. 

Người thuật truyện 

 Tôi nói, con ơi, rồi con sẽ trải qua những ngày rất buồn, con sẽ thấy cô đơn, nhớ quê nhà, nhớ những người thân và nước mắt con sẽ nhỏ xuống trong hai tay mình. Nhưng rồi thời gian sẽ giúp nỗi buồn của con lắng xuống, con sẽ nghĩ, mình không bao giờ quên, nhưng quả thực nỗi buồn đó có chìm xuống và được lấp đi bằng cách này hay cách khác. Đôi khi cơn bão đời sống đi qua, con lại vớt nó lên, nhưng con sẽ nhìn nỗi buồn đó bằng một mảnh hồn khác, một con mắt khác, rồi con thả xuống. Ngậm ngùi!

Tôi nói, con còn trẻ quá, mọi chuyện rồi sẽ đi qua như những bước chân phải đi qua những con đường. Rồi con sẽ gặp một người yêu con và con yêu lại. Một mối tình khác, nhưng cũng là một tình yêu.Rồi con sẽ là một cô dâu. Một cô dâu có đám cưới. Có, con sẽ có đám cưới chứ. Con đã là người vợ không bao giờ cưới, nhưng chỉ một lần thôi. 

Tôi nói, “Thượng Đế không cho ai tất cả cái gì nhưng cũng không lấy đi tất cả cái gì của ai.” Người sẽ đền bù cho con, một phần nào những cái con mất. 

Tôi ngồi đây trước hiên nhà, buổi chiều xuống bên kia hồ, cô dâu không bao giờ cưới ngồi bên tôi, tôi nói: Hồi cô sang Mỹ cô cũng bằng tuổi con bây giờ và cô cũng mang theo một nỗi buồn riêng. Bốn mươi năm rồi đó con. Tôi chỉ cho cô chỗ ngã ba con nước, hỏi, con có biết ở ngã ba đó, rẽ phía nào về quê nhà không? Cô gái lắc đầu.  

Chẳng biết nơi đâu là chốn quê nhà -TCS 

Tôi nói, cô cũng không biết, nhưng nhờ không biết nên mình cứ đoán và mình hy vọng là mình đoán đúng. 

2/19/2016