Rượu mơ

CHỜ BÃO TỚI

(Khi thời tiết thành một vấn đề thời sự. DĐTK)

Ngoài đường hàng phong vòng những cánh tay vàng úa, cố ôm chặt lấy thân thể mình, đứng thật sát vào nhau. Những cây thông xanh cũng nghiêng ngả những chiếc đầu cao ngất ngưởng, mở to những đuôi mắt lá nghe ngóng gió như những tiếng thì thầm vọng tới từ xa.

Trong nhà, những cây nến nằm cạnh hộp diêm, đăm đăm nhìn về phía cửa sổ chờ tiếng động.

Người đàn bà đi tới đi lui từ phòng khách vào bếp, rồi lên lầu, xuống lầu. Bà cầm lên, bỏ xuống mấy cây nến, mấy bao diêm, bao nhiêu lần vẫn không yên tâm là liệu mình sẽ nhớ chúng ở đâu khi cần. Bà mở tủ lạnh nhìn xem thức ăn trong đó có những món nào để lâu được nếu bị cúp điện, suy nghĩ một lúc bà mang hộp trứng ra luộc. Cái món này để được cả tuần, đủ chất bổ dưỡng và không sợ hư. Có thêm mì ly, mì gói nữa là an tâm.

Đã xong đâu, bà còn gọi sang nhà các con nữa, mặc dù bà biết là tụi trẻ có con nít chúng phải lo, nhưng nhắc nhở hình như lúc nào cũng là việc của bà.

Tất cả đang chờ một cơn bão tới. Cơn bão mấy ngày hôm nay được thông báo là sẽ tới, với dự đoán gió chạy 72 dặm /1 giờ

Nó được thông báo với những lời nghiêm trọng vừa đe dọa vừa hướng dẫn, thế là mọi người sửa soạn một cuộc tiếp rước long trọng cẩn thận. Nhà nhà lo thức ăn, đèn dầu, đèn pin, đèn cầy (nến), máy phát điện, củi cho lò sưởi, áo ấm, giầy ủng, áo mưa và thêm cả thức ăn cho súc vật... không thiếu một thứ gì. 

Từ người lớn tuổi nhất cho đến đứa bé bỗng dưng quên mất mình hiện hữu, chỉ bỏ hết tâm trí nhìn qua cửa kính ra ngoài đường quan sát sự chuyển động của cây cỏ, nghe từng tiếng động khẽ trên mái nhà và tập chung vào chờ đợi.

Cả thành phố như ngưng lại. Đời sống như ngưng lại, lòng người bỗng dưng trống rỗng, mọi vấn đề riêng tư như không còn hiện hữu. Cơn bão thiên nhiên chưa tới đã dập tắt được tất cả những cơn bão trong lòng người của thành phố này.

Trong mươi tiếng chờ bão, người ta bỗng dưng quên hết những tính toán đời thường. Mọi mơ mộng, yêu đương bỗng dừng lại để nghe ngóng cơn gió thổi, mọi tính toán thiệt hơn bỗng được đóng lại, một cây đèn với bình dầu kerosene bây giờ quan trọng hơn con số trên thị trường chứng khoán niêm yết. Mọi hờn giận cá nhân xếp lại vì phải tịnh tâm đối phó với một đối thủ vô hình mà không lường trước được hậu quả.

Những người già cả trong viện dưỡng lão có bận tâm với bão không nhỉ? Chắc là có, họ cũng ngồi im trên ghế nghe ngóng tiếng chân lăng xăng của nhân viên phục vụ, những tiếng bàn tán về cơn bão đang sửa soạn vào thành phố với tất cả tò mò, họ cũng ngó mông lung vào một cánh cửa hay hành lang nào đó bâng khuâng hỏi thầm: liệu khi bão tới, con cháu mình có bình an, chúng có nghĩ đến mình trong này không?

Trong các bệnh viện, mặc dù có máy phát điện sẵn sàng khi cần, nhân viên y tế cũng vẫn lo lắng khi bão tới. Không ai muốn tiến hành một ca mổ trong bệnh viện song song với cơn bão ngoài trời. Cũng ở trong bệnh viện, không ai muốn thân nhân của họ ra đi trong một ngày có bão, vì như thế họ phải nhận một lúc hai cơn bão: trong lòng và ngoài trời.

Gió ngoài đường thổi mạnh, mưa rơi, lá mùa thu trải thảm mặt đường, xe cộ vắng ngắt. Người ta lo chạy thật nhanh về nhà trước khi bão tới. Những người vô gia cư phải tìm ngay một bức tường dầy, một mái hiên rộng để tránh bão thổi tốc đi.

Cứ thế người ta mở truyền hình, truyền thanh, điện thoại theo dõi gió đi từng bước.

Từng bước, từng bước chân gió, ướt sũng, lạnh... nhưng chưa phải bão. Bão hẹn 5 giờ, rồi 6 giờ. Cuối cùng bão thất hẹn, bão không tới. 

Hôm sau trời quang, mưa tạnh, rồi nắng ửng trên các ngọn cây. Bão thật sự đã thất hẹn với thành phố này. Mọi người lại trở về ngay với cuộc sống bình thường. Lại yêu, ghét, cạnh tranh, tính toán những dự án to nhỏ, lao đầu vào bánh xe đời. Những người vô gia cư chui ra khỏi mái hiên, cầm một chiếc bìa viết nguệch ngoạc vài chữ, đứng ở ngã tư, họ đang cần tiền để mua một bao thuốc lá hay bất cứ cái gì đó giúp cho họ vui, mừng bão không tới. 

Người ta không còn lo bão tới bên ngoài trời, họ vội vàng quay lại với chính những cơn bão đời mình. Họ bắt đầu phải đối phó với chính mình còn khó hơn bão tố của trời mang tới. 

tmt

Bão NorthWest không tới Seattle như thông báo của nha khí tượng. Oct.15/2016

CÁ

Hôm qua tôi thay nước cho cái ang nuôi một con CÁ duy nhất. Con cá đá màu đỏ, loại cá chỉ sống một mình hoặc chỉ sống được với con cái, nếu cùng là cá đực sẽ lôi thôi to. Đánh nhau đến một con phải chết mới ngưng. 

  Hôm qua tôi vào trang mạng Tiền Vệ xem hình vẽ CÁ của thi sĩ Đỗ Trung Quân, những con cá tím xanh nằm tròng tréo lên nhau như một núi cá, mở to những cặp mắt đục lờ. Những con CÁ đã chết.

Hôm qua tôi đọc báo biết được CÁ Việt Nam mang xuất cảng bị Liên Minh châu Âu (EU) trả về vì thủy ngân trong CÁ nhiều quá mức cho phép.

Hôm qua tôi đọc báo thấy tin người dân ở Vũng Tàu mang CÁ chết trải ra đường làm nghẽn lưu thông. Những con CÁ nuôi lồng bè chết vì những nhà máy xả nước ô nhiễm ra sông.

Hình Đông Hà- Báo Tuổi Trẻ

Hôm qua tôi đọc báo trong nước thấy người dân đang nộp đơn kiện Formosa đòi thiệt hại cho hàng triệu con CÁ chết.

 Ôi những con kiến đang đi kiện củ khoai.

Buổi tối tôi đi ngủ, nằm mơ thấy:

Cá leo vào giường

xin nằm bên cạnh

thân cá mềm nhũn

vẩy màu xám xanh

mắt màu trắng đục

tôi nằm xích vào

cho cá nằm ké

Cá thở nhè nhẹ

thở hơi cuối cùng

 

 Hình trên mạng

Ôi còn đâu nữa

những con Cá hồng

những con xanh tươi

những con cam đậm

những con mắt trong

những con vẩy bạc

Tôi mở tấm chăn

ôm cá vào lòng

ru bài ca nhỏ

“Cái bống cái bang

Mẹ bống yêu bống

Bống càng làm thơ”

Sáng ra thức giấc

ướt một góc chăn

Cá tan thành nước

hay đã bơi xa

chỉ còn dòng lệ

của tôi vỡ òa.

tmt

10/13/2016

Bản Tin VOA Sáng Nay

 Sáng nay một buổi sáng đầu thu thật đẹp, tôi trở về từ nhà thờ, đi giữa hai hàng phong, nắng mật ong đổ tràn trên những mảng lá phong sắc như gấm thất thể, tâm hồn tôi bình an với những tốt đẹp vừa được hưởng từ một nơi thiêng liêng tĩnh lặng, quyện với thiên nhiên êm ả đó. Tôi thấy được tất cả ân sủng của đất trời.

Về nhà, pha cho mình một tách cà phê, ngồi trước khung cửa sổ với cái máy điện toán nhìn ra bức tường đá bên ngoài, bức tường đá đang tưới đẫm hương sắc mùa thu, mấy con sóc đang chạy ra chạy vào chơi với nắng, mấy con chim hummingbird chao qua chao lại trên những khóm cúc vàng.

Tôi vào VOA đọc bản tin buổi sáng. Tôi bước từ miềm tĩnh lặng trong không gian vào chốn náo động trần gian trong chữ nghĩa. Tôi đọc qua những tựa đề, rồi bỏ nhanh: Vẫn xôn xao về bầu cử Tổng Thống Mỹ, vẫn gai góc bang giao giữa hai nước Mỹ Phi, vẫn lụt bão ở Việt Nam ở Mỹ, vẫn Nga, vẫn Trung Hoa rồi Syria, vẫn chiến tranh, chết chóc, khủng bố và Việt Nam thì vẫn tham nhũng, bỏ nước ra đi, biểu tình, bắt bớ, vv. Những tin tức cũ nhưng vẫn nóng hổi mỗi ngày. Đọc sáng nay đã cũ nhưng chiều nay hay sáng mai sẽ hoàn toàn khác.

Nhưng có một cái tựa đọc lên, phải ngưng ngay tay lại, không bỏ đi được, không delete được. Tin nghe cũ nhưng nạn nhân mới quá, mới như đứa bé ở tuổi mười hai. Cái tuổi đọc lên, hình dung ra, nếu ai đã là cha mẹ, đã là ông bà cũng quặn thắt ruột gan:

“Trung Quốc bắt người trong vụ bé gái Việt mang thai.”

Hai người lớn tuổi mang em vào bệnh viện, khám thai, họ khai em 20 tuổi, nhưng bác sĩ nói thể trạng em mới 12 và em lại đang mang thai ba tháng. Ở giữa đất nước Trung Hoa, em lại không nói được tiếng Trung Hoa, em là người ngoại quốc, các bác sĩ nghi ngờ báo cho giới hữu trách.

Sau đó, theo Global Times, một cuộc điều tra phát hiện ra rằng người phụ nữ họ Tạ từ tỉnh Hà Nam đã bắt cóc rồi sau đó bán cô bé cho một người đàn ông họ Lưu ở Từ Châu thuộc tỉnh Giang Tô. (VOA-10/20/2016)

Tội nghiệp em quá, em là một em bé Việt Nam, không biết bị bắt cóc từ bao giờ.

Tôi ngồi nhìn vào những hàng chữ đang nhảy múa trên bản tin, nước mắt ứa ra, bao nhiêu câu hỏi nhảy múa trong đầu: Không biết em bị bắt từ bao giờ, lúc đó em lên mấy, em vừa đi học về hay em đang chơi trước cửa nhà? Em đã khóc bao nhiêu ngày và Trời ơi! Lúc mấy tuổi em đã là nạn nhân cho những con người bệnh hoạn, những ác quỷ trong lốt người?

Em không biết nói ngôn ngữ lạ hay em đã sợ hãi qúa nên mất hẳn tiếng nói. Em còn nhớ được một tiếng nào trong cái ngôn ngữ thủa được mẹ cha bế ãm nâng niu.

Ai là cha mẹ, ông bà của bé gái đáng thương này. Sẽ có bao nhiêu câu hỏi, bao nhiêu cuộc thẩm vấn, và cái thai ba tháng trong bụng em bé 12 tuổi sẽ phải lắng nghe những câu hỏi gì. Các chuyên gia y tế đã chẳng từng nói là thai nhi ba tháng tuổi có thể nghe, thể cảm nhận được đó hay sao? Nhưng cái thai không biết nói, mẹ của cái thai cũng không biết nói gì. Em không biết nói không phải chỉ vì ngôn ngữ khác biệt mà vì em không thể hiểu điều gì khác biệt giữa em và những cô bé khác cùng tuổi với em. Các cô đó có bị bạo hành như em, có mang thai giống em không?

Làm sao người ta có thể tra tìm ở em một điều gì? Em bị bắt cóc hay em bị chính cha mẹ bán đi. Chỉ có Trời biết việc làm tội lỗi này.

Rồi đây khi được trả về Việt Nam, nếu không tìm ra thân nhân, làm sao em sống? Em sẽ tiếp nối sự trưởng thành ở đâu, với ai?

Tôi cầu xin Thượng Đế cho em trở về bình an, nếu không tìm được thân nhân thì một gia đình phúc đức nào đó không có con sẽ mang mẹ con em về. Sanh đẻ xong, em tìm lại được tuổi thơ đã đánh mất của mình. Em chắc không còn ở tuổi chơi búp bê nữa vì em đã có con, nhưng em vẫn còn mơ được những giấc mơ của một thiếu nữ mới lớn. Tôi gửi cho em mấy món quà tôi tìm được trên mạng sáng nay:

Một hộp chỉ màu, để em kết những chiếc vòng ngũ sắc đeo tay, đeo cổ. Một ngôi nhà cho mẹ con em như trong cổ tích và sau hết em sẽ dùng những cuộn chỉ màu kết cho mình một cái “Dream catcher” Để em có thể bắt được những giấc mơ của mình.

 Có cái bùa đó, em có thể bắt được cả giấc mơ như: “Em chưa hề bị bắt đi ra khỏi vòng tay cha mẹ bao giờ”.

Tôi chúc em được sống hồn nhiên ở tuổi 12 như tất cả các em bé gái của một gia đình có đầy đủ mẹ cha, trong một đất nước đang hãnh diện là thịnh vượng an bình.

tmt

10/10/2016

Theo CCTV, có tổng cộng 14 phụ nữ và bé gái Việt Nam bị bắt cóc và bán ở riêng tỉnh Vân Nam ở miền Nam Trung Quốc kể từ năm 2011.

SẮC THU

Tuổi tôi đi giữa tuổi cây

cả hai cùng một tuổi gầy như nhau

hình như có chiếc lá chao

mảnh vàng rơi xuống hàng rào nhà ai

hình như màu đỏ trên vai

mùa thu tung sợi len dài quanh đây

cỏ thơm vào cả trong giầy

lưng bàn tay đã nhuộm đầy sắc thu.

 tmt

Vào Thu- Thành phố Bellevue, Washington

Oct.7/2016

NHỮNG CHIẾC TÚI (August 02, 1990)

Hẹn

Ta hẹn nhau như nắng hẹn gặp mưa

như gió mùa hẹn gặp khăn quàng cổ

 như chân xa hẹn gặp đôi giầy cũ

như bàn tay hẹn gặp ngón tay

 như mặt trời hẹn biển sớm mai

như cát hẹn dã tràng về xây tổ

như lục bình hẹn nhưng không trôi nữa

...

Hẹn thế nào rồi cũng lạc mất nhau.

tmt

Những Tiếng Nói Trung Thực

(Đi dự RMS của Homeless Women ‘s writings- Tháng 9/12/2016)


Họ ngồi đó
những người đàn bà không nhà
mặc trên người những chiếc áo tươm tất nhất
họ đến từ nơi tạm trú
mang theo những câu thơ

Khách mời ngồi chung quanh
nghiêng tai
tiếng thơ rơi


Từ trang sách đặt trên lòng
một người lên tiếng đọc
chị nói về tuổi thơ
về một người Bà đã khuất


Từ trang sách trên tay
người đàn bà khác nói về những con đường mình đi qua
hoang mang về con đường trước mặt 

Không cầm sách
một người còn trẻ lắm
đứng lên
vẽ một vòng tròn trên không gian
chị đọc tương lai mình vào một lớp học chị sẽ bước vào

Có chị nói về mái tóc của người mẹ
có chị nói về bàn tay người cha
có chị nói về một vầng trăng
có chị nói về một chiếc lá rơi
cả tóc mẹ
cả tay cha
cả vầng trăng và chiếc lá
không ai nói mình còn giữ được

Tôi ngồi lắng nghe bằng mắt
những người đàn bà ở độ tuổi khác nhau
giống như những chiếc lá
một vài chiếc tươi
nhiều chiếc đã sang màu
nhưng hình như tất cả nỗi buồn của họ
còn xanh mướt

Giọt thơ rơi, rơi, rơi
từng trang sách ướt.

Trần Mộng Tú Tháng 9/12-2016

Những Người Đàn Bà Không Nhà và Những Câu Thơ

(Đi dự RMS của Homeless Women ‘s writings- Tháng 9/12/2016)

Frank rủ tôi đi dự buổi Ra Mắt Sách của những phụ nữ vô gia cư, do trung tâm tạm cư Mary’s Place đỡ đầu và xuất bản cho họ.

Mary’s Place ở Seattle (Cơ quan thiện nguyện với 90% đóng góp của các công ty và tư nhân có hảo tâm và 10% của quỹ thành phố) có năm địa điểm là một cơ quan cung cấp mỗi ngày cho 250 người (mỗi địa điểm 50 người), cơm ngày ba bữa, chỗ ngủ hàng đêm. Họ là những phụ nữ, trẻ em trong tình trạng thiếu thốn, tổn thương cần được giúp đỡ. Những phụ nữ, trẻ em phải đối diện với: ly dị, bạo hành bởi người chồng, người cha; mất việc, không trả được tiền thuê nhà; thương tật, tâm thần,v.v… Những phụ nữ phần đông ở tuổi 50, nhưng đôi khi cũng có người  còn khá trẻ. Họ là những người đã phải đối diện với bạo hành và sức khỏe xuy xụp. Nơi đây ngoài cung cấp một mái nhà ấm cúng, thức ăn, áo quần, những người đàn bà kém may mắn này được trung tâm săn sóc với những điều tốt đẹp nhất. Cũng có lớp dậy đan, dậy vẽ, thủ công, dậy viết Resume để xin việc, v.v

Năm 2011 Ban Điều Hành đã nghĩ ra thêm một chương trình mới để hỗ trợ tinh thần những người này. Nhân viên của Mary’s Place đã cho thêm mục viết văn, làm thơ vào sinh hoạt hàng ngày. Những người phụ nữ được hướng dẫn, khuyến khích cầm bút viết xuống những buồn, vui, những mơ ước của mình. Viết là một giải tỏa, mình nói với chính mình. Viết về hờn giận, tủi hổ, viết về niềm vui, tiếng cười hay ngay cả viết xuống một câu

 “chửi thề” cho hả giận với đời. Đó là quyền chọn lựa của mỗi người viết. Họ muốn chia xẻ đọc những ý nghĩ của nhau, hay chỉ viết cho chính mình đọc điều được khuyến khích.

Bắt đầu ai cũng rụt rè, nhưng mỗi ngày càng nhiều người tham dự.

Và bây giờ, sau 5 năm, Mary’s Place cho xuất bản tập Thơ đầu tiên của những phụ nữ vô gia cư với tựa đề: Original Voices-Homeless and Formerly Homeless Women’s Writings.

Trang đầu cuốn sách có viết:

Cuốn sách này gửi tới tất cả những người phụ nữ ở Mary’s Place và ở cả những nơi khác, những phụ nữ không nhà hay đã từng không nhà.

Cầu cho tiếng nói của các bạn được lắng nghe và những câu chuyện của các bạn được kể lại với tình yêu và sự thành thật để kêu gọi những người khác cũng biết yêu và thành thật.

Chúng tôi ở thành phố khác, đọc báo thấy chương trình Ra Mắt Sách đặc biệt này, hai vợ chồng hân hoan lái xe (vào giờ tan sở) tìm đến Seattle Public Library-University District để tham dự.

Trong một gian phòng nhỏ của thư viện cũ kỹ giữa một khu phố không lấy gì làm làm sung túc lắm. Chúng tôi ngồi im lặng, ngắm những người phụ nữ với những tuổi tác gần như bằng nhau ở tuổi 40 đến 50, người trẻ nhất khoảng 30. Họ hiện diện đơn giản, nhưng quần áo tươm tất, mỗi người một màu, một kiểu, cái cũ, cái mới, khác nhau, nhưng những nét ẩn hiện trên mặt họ toát ra một vẻ gì đó, rất khó tả, sao lại giống nhau như chị em. Nét buồn buồn, nét thất lạc, hoang mang trên cả ngay những nụ cười. Đúng họ là chị em trong một gia đình “Vô gia cư”.  Đó là đồng phục của họ, không trên quần áo mà trên nét mặt. Hãy lắng nghe họ tâm sự thành thật:

Xin chữ ký của vài Tác Giả.

Họ đặt niềm tin vào lời cầu nguyện:

Tôi thức giấc vào lúc 3 giờ rưỡi sáng hay vào khoảng thời gian sớm như vậy không rõ nữa.

Tôi im lặng trườn ra khỏi chỗ nằm với hơi thở của 45 phụ nữ khác đang ngủ. Trong bóng tối dò dẫm, tôi biết rõ một điều, đây là lúc tới giờ tôi phải cầu nguyện (Pamela Herod)

Thơ về người ra đi để lại tài sản

Người đàn ông cho tôi một con chó

Anh ta trối trăng, thực ra là cho tôi biết đó là gia tài anh để lại cho tôi.

Anh ta tự tử rồi

Tôi phải tới chỗ giữ chó hoang để nhận con chó

Nó là một con vật giữ an ninh bảo vệ tôi

Tôi là người có lợi tức thấp

Tôi cho chó ăn Pedigree (K.O)

Họ bộc lộ sự bất mãn thẳng với đời sống:

Mẹ tôi suốt ngày say khướt, bà rất lười, sức khỏe tồi tệ, bà không làm gì cả, không chăm sóc, chẳng nấu ăn cho con. Bà có tới năm đứa con, không chồng. Chị tôi là một phó bản của bà: Vô gia cư với một đàn con.Tôi không muốn bắt chước họ có con. Nhưng biết không, điều tôi cần bây giờ là: mấy tấm vé xe bus, một vài cái quần áo tử tế, chỗ ở, để có thể xin được một việc làm nào đó và sẽ làm chủ một căn nhà của mình. ĐM…ĐM…ĐM

 (Karli)

Với một chút mơ mộng, có người cũng làm Thơ cho tình yêu nữa:

Tôi mong những vì sao nhỏ xuống

Tắm gội trên tôi

Thắp sáng hồn tôi

Và thả tôi về tự do

Tôi mong những vì sao nhỏ xuống

Và cho tôi đôi cánh

Để tôi có thể bay về nhà

Và cận kề bên gió thoảng

Tôi mong những vì sao nhỏ xuống

cho tôi trở lại bên anh (Little Bit)

Và họ cám ơn Mary’s Place đã cưu mang họ.

Lâu lắm rồi tôi không có tiếng nói

Bị giẫm nát và vỡ vụn tôi im lặng

Giống như tất cả chúng ta

Chẳng có gì là to tát

Các chị biết đấy

Trong đáy trái tim tôi

Lòng cám ơn sâu đậm (Jennifer Hamilton)

Quyển sách 131 trang gấp lại với 127 bài Thơ và văn xuôi.

Chúng tôi ra về mang theo những khuôn mặt phụ nữ với những miệng cười, khóe mắt in nét phong sương, với những câu thơ, đoản văn làm bùi ngùi người đọc.Tôi mang lòng cảm phục những phụ nữ này, cám ơn Mary’s Place đã cưu mang họ, cám ơn người đã nghĩ ra khuyến khích họ viết xuống những kinh nghiệm buồn, vui, họ đã trải nghiệm trong kiếp người.

Cuối cùng, là người cầm bút, tôi cám ơn văn chương chữ nghĩa đã vực dậy những tâm hồn khụyu ngã. Viết là sống hai lần (*)

tmt

(*) Writes live twice- Natalie Goldberg

  9-12- 2016